Schuldsaldoverzekering wordt toegankelijker

Er komen strikte regels voor de medische vragenlijsten die verzekeraars hanteren bij een schuldsaldoverzekering. Verzekeraars die de verzekering weigeren of een bijpremie vragen omwille van het verhoogde gezondheidsrisico van de verzekerde moeten dat grondig motiveren. Wie niet akkoord gaat met de handelwijze van de verzekeraar kan terecht bij het Opvolgingsbureau dat een bindend voorstel kan doen. Andere nieuwigheid is het solidariteitsmechanisme. De Compensatiekas zal de bijpremie die meer dan 125 procent van de basispremie bedraagt rechtstreeks aan de verzekeraar betalen. Er is wel een maximumgrens.

Medische vragenlijst

Een verzekeringsondeneming mag bij een aanvraag voor een schuldsaldoverzekering enkel een medische vragenlijst gebruiken die is goedgekeurd door het Opvolgingsbureau voor de tarifering. Het bureau spreekt zich uit over de vraagformulering.

Deze regeling geldt voor elke medische vragenlijst die aan de kandidaat-verzekerde wordt voorgelegd. Dus niet enkel voor kandidaten met een verhoogd gezondheidsrisico.

De vragenlijst moet de privacywetgeving respecteren. De vragen moeten nauwkeurig zijn en mogen enkel gaan over gebeurtenissen die de verhoogde aard van het gezondheidsrisico kunnen staven. De vragen mogen in geen geval verwijzen naar aspecten die strikt privé zijn. Vragen over onder meer seksualiteit, hobby's, buitenlandse reizen en beroepsleven zijn niet toegelaten.

Motivering van weigering of bijpremie

Bij een verhoogd gezondheidsrisico kan de verzekeraar de schuldsaldoverzekering weigeren of een bijpremie vragen. Maar hij moet dat wel schriftelijk en in detail motiveren. Dat moet ondubbelzinnig gebeuren en begrijpbaar zijn voor de verzekerde.

De motiveringsbrief vermeldt onder meer

de medische redenen die een verhoogd risico aantonen en waarop de weigering of de bijpremie gesteund is;

de hoogte van de eventueel gevraagde bijpremie: in euro en in een percentage van de basispremie;

de persoonsgegevens van de raadsgeneesheer van de verzekeringsonderneming bij wie de verzekerde meer info kan krijgen over de medische grond van de beslissing;

de mogelijkheid om referenties naar studies en statistieken en ook bijkomende uitleg te krijgen over de relatie tussen de verwachte oversterfte en het niveau van de bijpremie;

de gegevens van het Opvolgingsbureau voor de tarifering. Er wordt ook uitdrukkelijk vermeld dat de kandidaat-verzekeringsnemer het recht heeft om het dossier te laten onderzoeken door het Opvolgingsbureau.

Bijkomende informatie

De verzekerde kan van de raadsgeneesheer bijkomende info krijgen over de medische motivering van de beslissing. Hij vraagt die - al dan niet via zijn eigen behandelende arts - schriftelijk aan. De verzekeringsonderneming bezorgt de informatie binnen 8 werkdagen.

De verzekeringsonderneming bezorgt de verzekerde - als hij schriftelijk vraagt naar concrete studies of statistieken - de referenties van deze studies of statistieken en een vrij toegankelijke elektronische link daarnaar toe. Als die er niet is, krijgt de verzekerde een afschrift van de studies en statistieken.

Vraagt de verzekerde naar de motivering van het niveau van de bijpremie, dan bezorgt de verzekeraar hem een motivering - onder meer vanuit technisch oogpunt - van de proportionele relatie tussen de verwachte oversterfte (inclusief concreet oversterftepercentage) en het niveau van de bijpremie.

Vragen over bedrijfseigen informatie zoals ondernemingsstatistieken of acceptatie- en tariferingsregels hoeft de verzekeraar niet te beantwoorden.

Opvolgingsbureau

Er wordt een Opvolgingsbureau voor de tarifering opgericht. Met daarin twee vertegenwoordigers van de verzekeringsondernemingen, een lid dat de consumenten vertegenwoordigt en een lid dat de patiënten vertegenwoordigt.

Kandidaat-verzekeringsnemers die een schuldsaldoverzekering willen afsluiten in het kader van de verwerving/verbouwing van de eigen woonst, maar die omwille van een verhoogd gezondheidsrisico niet krijgen van de verzekeraar, kunnen terecht bij het Opvolgingsbureau. Ook wanneer de verzekeraar omwille van het verhoogd gezondheidsrisico een bijpremie vraagt van meer dan 75 procent van de basispremie kan men bij het Opvolgingsbureau aankloppen.

De verzekeringsonderneming bezorgt het Opvolgingsbureau

haar beslissing en haar motivering;

het medisch dossier met alle relevante medische gegevens over de kandidaat-verzekerde;

de studies en statistieken waardoor ze zich heeft laten leiden.

Het bureau kan nog bijkomende info opvragen.

Het Opvolgingsbureau gaat na of de voorgestelde bijpremie dan wel de weigering van de verzekering medisch en verzekeringstechnisch objectief en redelijk verantwoord is. Het doet een bindend voorstel binnen 15 werkdagen, vanaf de ontvangst van het volledige dossier.

Als het voorstel inhoudt dat de kandidaat-verzekerde toch verzekerbaar is of dat de bijpremie gunstiger kan zijn voor de kandidaat, kan de verzekeringsonderneming een aanbod formuleren dat beantwoordt aan het bindend voorstel, hetzij de verzekering weigeren. Binnen een redelijke termijn informeert ze de verzekeringnemer en het Opvolgingsbureau over haar beslissing of ze al dan niet zal contracteren onder de voorwaarden bepaald in het bindend voorstel van het Opvolgingsbureau.

Compensatiekas

Een Compensatiekas verdeelt de last van de bijpremies.

Het solidariteitsmechanisme geldt voor de bijpremies die een minimumdrempel overschreden. De Compensatiekas komt tussen als de gevraagde bijpremie meer dan 125 procent van de basispremie bedraagt. Zijn tussenkomst mag niet hoger zijn dan 800 procent van de basispremie.

De tussenkomst van de Compensatiekas komt verhoudingsgewijs in mindering van het totale bedrag dat de verzekeringsonderneming van de kandidaat-verzekerde eist. De verzekerde moet daar niet uitdrukkelijk om vragen. De verzekeringsonderneming richt zich rechtstreeks tot de Compensatiekas.

De Compensatiekas is een vzw. Het nieuwe besluit legt de erkenningsvoorwaarden vast.

Maken deel uit van de Compensatiekas

de verzekeringsondernemingen die in België schuldsaldoverzekeringen aanbieden voor de terugbetaling van het kapitaal van het hypothecair krediet voor de verbouwing of verwerving van de eigen en enige gezinswoning van de verzekeringnemer;

de kredietinstellingen en hypotheekondernemingen die een hypothecair krediet aanbieden dat daarvoor wordt aangegaan.

50 procent van de tussenkomsten wordt gedragen door de kredietinstellingen en hypotheekondernemingen, 50 procent door de verzekeringsondernemingen.

Het solidariteitsmechanisme moet de schuldsaldoverzekering voor mensen met een verhoogd gezondheidsrisico ten gevolge van een vrij ernstige ziekte toegankelijker maken.

Vermelding solidariteitsmechanisme

Elke prospectus, elke reclame en elk verzekeringsvoorstel dat betrekking heeft op het verlenen van een hypothecaire kredieten en levensverzekeringen die de terugbetaling van die kapitalen dekken, moeten informeren over het bestaan van een solidariteitsmechanisme voor mensen met een verhoogd gezondheidsrisico.

Inwerkingtreding

Het nieuwe besluit treedt in werking op de dag dat het huishoudelijk reglement van het Opvolgingsbureau gepubliceerd wordt in het Belgisch Staatsblad. En uiterlijk op 1 januari 2015.

Binnen een maand na de inwerkingtreding leggen de verzekeringsondernemingen hun medische vragenlijsten ter goedkeuring voor aan het Opvolgingsbureau. De voorgelegde lijsten kunnen gebruikt worden zolang het Opvolgingsbureau zijn goedkeuring niet heeft verleend. En maximum gedurende 3 maanden vanaf de voorlegging.

Bron: Koninklijk besluit van 10 april 2014 tot regeling van sommige verzekeringsovereenkomsten tot waarborg van de terugbetaling van het kapitaal van een hypothecair krediet, BS 10 juni 2014.

Zie ook:
Wet van 4 april 2014 betreffende de verzekeringen, Deel 4, titel IV, hoofdstuk 5