Afschaffing publicatieplicht jaarrekening micro-entiteiten

Vanaf 10 april 2012 kunnen de EU-lidstaten ervoor kiezen om een eenvoudige regeling van financiële verslaggeving voor micro-entiteiten in te voeren. Ze kunnen de micro-entiteiten onder meer vrijstellen van het publiceren van een jaarrekening. En ze kunnen ook toestaan dat de micro-entiteiten een verkorte balans en een verkorte winst- en verliesrekening opstellen.

Micro-entiteit is geen micro-onderneming

Een 'micro-entiteit' is elke vennootschap die op de balansdatum twee van de drie volgende criteria niet overschrijdt:

balanstotaal: 350.000 euro;

netto-omzet: 700.000 euro;

gemiddeld personeelsbestand gedurende het boekjaar: 10 werknemers.

Deze omvangcriteria worden berekend op niet-geconsolideerde basis.

Indien een micro-entiteit op de balansdatum twee van de drie criteria (niet langer) overschrijdt, heeft dit pas gevolg als dit zich zowel in het lopende als in het vorige boekjaar voordoet.

Opgelet !
Micro-entiteiten mogen niet verward worden met 'micro-ondernemingen'. De twee begrippen zijn totaal verschillend.
Micro-ondernemingen zijn ondernemingen waar minder dan 10 personen werken en die een jaaromzet of jaarlijks balanstotaal hebben van maximum 2 miljoen euro (zie art. 2, bijlage Aanbeveling Europese Commissie van 6 mei 2003). De definitie van micro-ondernemingen is enkel bindend op bepaalde vlakken, zoals bij staatssteun of bij het Europees kaderprogramma voor onderzoek en technologische ontwikkeling.

Vrijstellingen

De lidstaten kunnen micro-entiteiten vrijstellen van enkele of alle volgende verplichtingen:

de verplichting om opgave te doen van 'overlopende posten' aan de actief- en passiefzijde van de balans;

als een lidstaat gebruikt maakt van bovenstaande vrijstelling, dan kan zij de micro-entiteiten vrijstellen van het 'accrual accounting'-principe voor de 'overige kosten' op voorwaarde dat dit in de toelichting of onder de balans wordt vermeld.Dat betekent dat 'accrual accounting' enkel blijft voor kosten m.b.t. grond- en hulpstoffen, waardecorrecties, personeelskosten en belastingen. Alle 'overige kosten' kunnen worden geboekt op kasbasis;

de verplichting om een toelichting op te stellen.Dit kan enkel op voorwaarde dat volgende informatie onder de balans wordt vermeld:alle garantieverplichtingen;het bedrag van de voorschotten en kredieten die aan de leden van bestuurs-, leidinggevende en toezichthoudende organen werd verleend, en de garantieverplichtingen die ten behoeve van deze personen zijn aangegaan; informatie over de verkrijging van eigen aandelen;

de verplichting om een jaarverslag op te stellen. Dit op voorwaarde dat de informatie over de verkrijging van eigen aandelen in de toelichting bij de jaarrekening of onder de balans wordt vermeld;

de verplichting om een jaarrekening te publiceren.Dit op voorwaarde dat de erin vervatte basisinformatie (dus geen resultatenrekening) behoorlijk en volgens de nationale wetgeving wordt neergelegd bij minstens één bevoegde autoriteit die de lidstaat aanwijst. Is deze autoriteit niet het centrale register, het handelsregister of het vennootschapsregister, dan moet de bevoegde autoriteit de neergelegde balansinformatie aan het register bezorgen.

Vereenvoudigingen

De lidstaten kunnen de micro-entiteiten ook toestaan om enkel:

een verkorte balans op te stellen, met minstens volgende afzonderlijke posten:actief: kosten van oprichting en uitbreiding, vaste activa, vlottende activa, (overlopende posten actief); passief: eigen vermogen, 'geplaatst, niet gestort kapitaal', winst/verlies over het boekjaar, voorzieningen, schulden, (overlopende posten passief);

een verkorte verlies- en winstrekening op te stellen waarin ten minste volgende posten apart worden getoond:netto-omzet; overige opbrengsten; kosten voor grondstoffen en hulpstoffen; personeelskosten; waardecorrecties; overige kosten; belasting, en resultaat.

Geen waardering aan reële waarde

De lidstaten mogen de micro-entiteiten die gebruik maken van één van de hierboven vermelde vrijstellingen of vereenvoudigingen, niet toestaan of niet voorschrijven om te waarderen tegen reële waarde (fair value).

Getrouw beeld

De jaarrekeningen die volgens deze regels zijn opgesteld, worden geacht een getrouw beeld te geven. Daarom moeten er geen aanvullende inlichtingen worden verstrekt om aan dit principe te voldoen, en kan van de regels niet worden afgeweken zodat een getrouw zou worden gegeven.

Geen vrijstelling of vereenvoudiging voor?

De lidstaten kunnen speciale schema's voorschrijven voor de jaarrekening van beleggingsmaatschappijen en participatiemaatschappijen.

De lidstaten kunnen bovenstaande vrijstellingen en vereenvoudigingen echter niet toestaan aan:

beleggingsmaatschappijen en participatiemaatschapijen, en

vennootschappen waarvan de effecten zijn toegelaten tot de handel op een gereglementeerde markt.

Omzetting richtlijn 2012/6/EU

De Commissie Barroso stelde eind 2006 een plan op om de administratieve lasten bij kmo's drastisch te verminderen. Eén van de initiatieven was een voorstel om het opmaken en publiceren van de jaarrekening van micro-entiteiten verplicht af te schaffen. Belangengroepen in de verschillende Europese lidstaten, waaronder ook België, gingen niet akkoord met dit voorstel. Er kwam uiteindelijk een 'compromistekst', die het Europees Parlement en de Europese Raad op 14 maart 2012 hebben goedgekeurd (richtlijn 2012/6/EU van 14 maart 2012). Die laat de lidstaten vrij om een aantal vrijstellingen en vereenvoudigingen voor micro-entiteiten in te voeren.

Het is nu afwachten of België en (enkele van) de andere lidstaten richtlijn 2012/6/EU zullen omzetten in hun nationale wetgeving. Er is geen deadline voorzien voor de eventuele omzetting.

Verslag EU-Commissie

De Europese Commissie zal uiterlijk op 10 april 2017 bij het Europees Parlement, de Raad en het Europees Economisch en Sociaal Comité een verslag indienen over de situatie van de micro-entiteiten. Ze zal daarbij vooral rekening houden met de situatie op nationaal niveau met betrekking tot het aantal vennootschappen dat valt onder de groottecriteria en de vermindering van de administratieve lasten als gevolg van de vrijstelling van de publicatieverplichting.

In werking

Richtlijn 2012/6/EU van 14 maart 2012 treedt in werking op 10 april 2012. Dat is op de twintigste dag na haar bekendmaking in het Publicatieblad van de Europese Unie.

Bron: Richtlijn 2012/6/EU van het Europees Parlement en de Raad van 14 maart 2012 tot wijziging van Richtlijn 78/660/EEG van de Raad betreffende de jaarrekening van bepaalde vennootschapsvormen wat micro-entiteiten betreft, Pb.L. 21 maart 2012, afl. 81, 6.

Zie ook:
Aanbeveling van de Commissie van 6 mei 2003 betreffende de definitie van kleine, middelgrote en micro-ondernemingen, Pb.L. 20 mei 2003, afl. 124, 36.